संसारका १० सबैभन्दा प्रसिद्ध स्ट्रिट आर्टका कृति

स्ट्रिट आर्टको उत्पत्ति र इतिहास

स्ट्रिट आर्ट १९६० को दशकमा फिलाडेल्फिया, अमेरिकामा जन्मियो, जहाँ क्रिएटिव कलाकारहरू जस्तै Cornbread र Cool Earl ले यसलाई आरम्भ गरे। लामो समयसम्म यसलाई कम महत्त्वको कला भनिएको थियो, तर यो शैली दीवारको ट्याग र सार्वजनिक यातायातका म्यूरलहरूदेखि लिएर भवनको आकारका टुक्रासम्म फैलिएको छ। यद्यपि प्रायः अनधिकृत र अस्थायी—पेंट गर्न सजिलो र हटाउन पनि सजिलो—स्ट्रिट आर्टले विश्वभरिका सैकड़ों रचनाकार र प्रशंसकहरूको मनोभावना जितेको छ। यसको मुख्य उद्देश्य भनेको कला सबैको लागि पहुँचयोग्य र दृश्य बनाउनु हो, जसले गहिरा सन्देशहरू संचार गर्छ र विचार गर्न प्रेरित गर्छ। आजकल, केही स्ट्रिट आर्टका कृतिहरू करोडौं डलरमा बिक्री हुन्छन् र यीलाई सम्मानित मास्टरपिसका रूपमा मनाइन्छ।

१. बैंक्सी – द लिटल गर्ल विथ द बलून

बैंक्सी संसारका सबैभन्दा प्रसिद्ध स्ट्रिट कलाकारको रूपमा परिचित छन्। यो अनाम व्यक्तिले २३ वर्षदेखि आफ्नो कलात्मक छाप विश्वभरि छोड्दै आएका छन्, र उनको कामलाई सबैभन्दा बढी विचार गर्न प्रेरित गर्ने क्षमताबाट पहिचान गरिएको छ। ब्रिटिश कलाकारले प्रायः स्प्रे पेन्ट र पूर्व-कट स्टेन्सिल प्रयोग गरेर आफ्ना टुक्रा तयार गर्छन्। २००२ मा, उनले लन्डनमा आफ्नो एक प्रसिद्ध कृति द लिटल गर्ल विथ द बलून सिर्जना गरे। यसले कालो पोशाक लगाएकी एक सानो केटीलाई बलूनको साथ देखाउँछ, र यसको साथमा "There is always hope" भन्ने ट्याग पनि छ—बैंक्सीको सम्झना कि कठिन समयमा पनि आशा जीवित रहन्छ। २०१८ मा एक महत्वपूर्ण घटना घट्यो, जब उक्त कृतिको सिल्कस्क्रीन संस्करण नीलामी समाप्त भएको केही क्षणपछि स्वंय-विनाश भएको थियो, जसले समकालीन कलामा सबैभन्दा ठूलो विवादको जन्म दियो।

२. कीथ ह्यारींग – वी द यूथ

अमेरिकी पप कला pioneer कीथ ह्यारींग आफ्ना स्पष्ट र स्टाइलिज्ड चरित्र चित्रणहरूका लागि प्रसिद्ध छन्। कीथ ह्यारींगले आफ्नो क्यारियर जोन-मिशेल बास्कियाटसँग मिलेर सुरु गरे, र १९८८ मा एचआईभीको संक्रमण पत्ता लगाएपछि, उनले आफ्नो संघर्षलाई कलामा रूपान्तरण गर्ने निर्णय गरे। उनका कामहरूले नशालु पदार्थको दुरुपयोग, एड्स र सामाजिक समस्याहरूको प्रत्यक्ष रूपले सामना गरेका छन्। १९८७ मा, उनले फिलाडेल्फियामा 'We the Youth' सिर्जना गरे, जुन यस्तो प्रकारको पहिलो प्रमुख म्यूरलमध्ये एक हो। यो म्यूरल १४ जना उच्च विद्यालयका विद्यार्थीहरूसँग मिलेर तयार गरिएको थियो र यो एक गरिबीग्रस्त क्षेत्रमा रहेको थियो, जसले सामुदायिक विकास र सशक्तिकरणको लागि प्रेरणा दिने उद्देश्य राख्थ्यो।

३. Combo – Coexist

लेबनानी क्रिश्चियन बुवा र मोरोक्कन मुस्लिम आमाबाट जन्मेका Combo ले २०१२ मा आफ्नो कलात्मक करियर सुरु गरे। यो सामाजिक रूपले सक्रिय कलाकारले एक पटक चर्नोबिल निषेध क्षेत्रमा आफ्नो पोस्टर आर्ट प्रदर्शन गर्न गएका थिए। २०१५ मा, उनले पोलिश डिजाइनर पियोटर मलोडोजिएनेचको 'COEXIST' लोगोबाट प्रेरणा लिएर Coexist कृति सिर्जना गरे। यस कृतिमा मुख्य धार्मिक प्रतीकहरू—इस्लामिक अर्धचन्द्र, यहूदी स्टार अफ डेविड र क्रिश्चियन क्रस—लाई समाहित गरिएको छ र यो धार्मिक सहिष्णुता र सम्मानको लागि एक शक्तिशाली आह्वानको रूपमा प्रस्तुत गरिएको छ।

४. शेपर्ड फेरी (Obey) – म्यारियन

अमेरिकी कलाकार शेपर्ड फेरी १९९३ देखि प्रतिबद्ध रूपमा कलामा सक्रिय छन्। किशोरावस्थामा, उनले टी-शर्ट र स्केटबोर्डहरूको लागि कला डिजाइन गरे र पछि एंडी वारहोल र डिएगो रिवेरा जस्ता प्रतिष्ठित कलाकारहरूबाट प्रेरणा लिएर स्टिकरहरू सिर्जना गरे जसलाई उनले आफ्ना शहरभरि टाँसिदिए। उनका स्टिकरहरू जसमध्ये André the Giant का स्टिकर सबैभन्दा प्रसिद्ध छन्। उनले पेरिसको १३औं एरण्डिसमेन्टमा एक म्यूरल पेंट गरे जुन फ्रेन्च झन्डाका रातो, सेतो र नीलो रंगमा आधारित थियो र जसमा म्यारियन—फ्रेन्च गणराज्यको व्यक्तित्वलाई चित्रित गरिएको थियो। यो कृति २०१५ को आतंकवादी हमलापछि बनाइएको थियो र यसले भनेको थियो, "Action speaks louder than words।"

५. D*Face – Love Won’t Tear Us Apart

ब्रिटिश पप कलाकार डीन स्टोकटन, जसलाई D*Face का नामले चिनिन्छ, १९८० को दशकमा जन्मिएका थिए। उनले सानो उमेरदेखि कागजमा चित्र बनाउने अभ्यास सुरु गरेका थिए र समयसँगै, यो रुचि उनको कला रचनामा परिवर्तन भयो। उनले पोस्टरहरू र ठूलो आकारको म्यूरलहरू पनि बनाएका छन्। २०१७ मा उनले पेरिसको १३औं एरण्डिसमेन्टमा Love Won’t Tear Us Apart शीर्षकको एक म्यूरल बनाएका थिए। यस कृतिमा एक जोडीको चित्रण गरिएको छ, जहाँ पुरुषको अनुहार खोपाको जस्तो देखिन्छ—यो सन्देश दिन्छ कि पुराना सम्बन्धहरूलाई सम्झनामा अझै माया जीवित रहन्छ।

६. ब्राडली थियोडोर – कार्ल लागरफेल्ड र अन्ना विन्टोर

क्यारिबियनका ब्राडली थियोडोर प्रसिद्ध छन्, उनले फेसन उद्योगका प्रसिद्ध हस्तीहरूलाई चमकदार, कंकाली रूपहरूमा चित्रित गर्छन्। उनले लन्डनको सडकहरूमा स्ट्रिट आर्ट सिर्जना गर्दै आफ्नो कला यात्रा सुरु गरेका थिए र पछि क्यानभासमा काम गर्न थाले, जहाँ उनले प्रसिद्ध कलाकारहरूसँग मिलेर काम गरेका छन्। उनको एक प्रसिद्ध कृति, २०१७ मा न्यू यर्कमा बनाइएको,मा फेसन आइकनहरू कार्ल लागरफेल्ड र अन्ना विन्टोरलाई चित्रित गरिएको छ। यो कृति फेसन संसारको सम्मानमा बनाइएको हो।